Alkol ve Alkolün Zararları: Sarhoş şoför ve trafik kazası

Alkol, trafik kazaları ve suç arasındaki ilişki

Alkol, trafik kazaları ve suç arasındaki ilişki nedir? Araştırmalar ve istatistikler gösteriyor ki, toplumsal bir sorun olan alkolün trafik kazaları ile mala ve cana karşı işlenen suçlardaki rolü çok ciddi boyutlardadır.

Ülkemizde ve dünyada işlenen suçların ve gerçekleşen kazaların çok ciddi bir oranı doğrudan alkolden kaynaklanmakta ya da alkol etkisiyle suçun ve zararın miktarı artmaktadır.

Bunun en açık örneklerinden biri olan Dünya Sağlık Örgütü'nün, aralarında Türkiye'nin de bulunduğu 30 ülkede yaptığı araştırmalara göre:

Dünya'da: Cinayetlerin %85, Tecavüzlerin %50, Şiddet Olaylarının %50, Ölümcül Trafik Kazalarının %65, Aile içi kavga ve geçimsizliklerin %70 ve sonradan görülen akıl hastalıklarının %60

oranında en etkili unsuru ya da sebebi ALKOL'dür!!!

İzmir Adli Tıp Grup Başkanlığı'nın yaptığı bir diğer çalışma da bu tespitleri destekliyor. Buna göre Türkiye'de ölümlü kazaların yüzde 55'inde alkol etkili.

Verilen bilgiler bu suçları işleyenlerin suç esnasında ya da suça konu olayın hemen öncesinde alkollü olmasıyla ilgilidir. Bu oranlar, işlenen suçun ne oranda alkole bağlandığına göre değişmektedir. Örneğin; alkollü bir sürücünün kırmızı ışık ihlali nedeniyle yaşanan ölümlü bir trafik kazasında kaza istatistiklerde "Kırmızı ışıklı veya görevli memurun dur işaretine uymamak" şeklinde kural ihlali olarak da geçebilir, alkollü araç kullanma olarak da. Burada 2 ihtimal var:
1. Alkollü sürücü kırmızı ışığı fark etmedi mi?
2. Işığı fark ettiği halde mi geçti?
İlk seçenekte alkolün duyuları ve algıyı azalttığını; ikinci seçenekte ise alkolün suça eğilimi arttırdığı ve mantığı azalttığı gerçeğini göz önünde bulundurursak bu kazada alkolün etkisi olduğunu inkar edemeyiz. Burada dikkat edilmesi gereken husus, alkolün insan beynine ve görme duyusu başta olmak üzere algılara yaptığı olumsuz etkilerin ne tür korkunç sonuçlar doğurabildiğinin farkına varılmasıdır.

Daha fazla kaynak isteyenler için bu konuda yapılmış istatistikler ve uluslararası resmi kurumların sayfaları:
Amerikan Ulusal Alkolizm Enstitüsü
Dünya Sağlık Örgütü trafik kazalarında alkolün etkisi istatistiği
Alkolün beyin üzerindeki etkileriyle ilgili
Alkolün özellikle 21 yaşından önceki kullanımlarında beyne verdiği zararla ilgili
Amerikan Alkol ve Uyuşturucu ile Mücadele Konseyi Alkol ve Suç raporu
Alkolün suça etkileriyle ilgili bir araştırma

Bu istatistikler de açıkca göstermektedir ki alkol suçu ve kazaları ciddi oranda arttırmaktadır. Bu nedenle alkol kişisel olduğu kadar, belki de daha fazla, toplumsal bir sorundur.

Aile içi geçimsizliklerin, kavgaların, şiddetin ve boşanmaların da bir numaralı sorumlusu alkoldür.

2006 TUİK raporuna göre ülkemizdeki boşanmaların %12,2’'sinin resmi sebebi içki ve kumardır. Ancak diğer boşanma sebepleri olan sorumsuzluk ve ilgisizlik, evin geçimini sağlayamama, saygısız davranma, dayak, eşe ve çocuklara karşı kötü muamelenin ana faktörlerinden birinin de alkol olabileceği düşünüldüğü takdirde alkolün boşanmalardaki etkisi belirtilen yüzdenin üzerine çıkmaktadır. Bunun en bariz delili de Türk halkının %83’'ünün ana boşanma sebepleri arasında alkolü saymasıdır.

Trafikte alkollü araç kullanımıyla ilgili bir deyim de "promil"dir. Promil; 100 mililitre kandaki alkol miktarının, miligram cinsinden gösterilmesidir.

Elde edilen istatistiklere göre yaklaşık 0.5 promil değerinden sonra kaza ihtimalindeki artış müthiş bir artış eğilimine girmektedir. Bu ani artış sonucunda ise kanında 1.00 promil alkol saptanan sürücülerin ise % 70 'inin çeşitli suç ve kazalara neden olduğu saptanmıştır.

Peki, 0.5 promil ne kadar alkole denk gelmektedir? 1 duble rakı, viski, cin, votka ve benzeri içkiler ile 2 kadeh şarap içildiğinde kandaki alkol oranı yasal limitlere ulaşmaktadır. Buradan şu gerçek açığa çıkmaktadır: Bir kaç dubleden bir şey olmaz kanısı tamamen yanlıştır. Çünkü alınacak bir kaç duble alkol yasal sınırları aşmak bir yana neredeyse kişiyi sarhoşluk sınırına taşıyacaktır.

Bu arada şu noktaya değinmeden geçemeyeceğim. Belirtilmiş olan alkol miktarlarının alınması halinde sürücünün sarhoş olması söz konusu olmayabilir. Ancak, sarhoş olunmasa da alkolün pek çok olumsuz etkisi sürücü bedeninde çeşitli şekillerde belirmeye başlamıştır. Sürücüler her ne kadar "bana bir kaç duble ile bir şey olmaz" deseler de, alınan her duble alkol hem sürücüleri yeni risklerle karşı karşıya bırakmakta hem de psikolojik ve fiziksel olarak pek çok probleme sebep olmaktadır.

Buna göre; kanında 0.5 promil alkol bulunan yani 1 duble rakı içen sürücü, hiç alkol almamış sürücüye göre 2 kat daha fazla kaza riski ile karşı karşıyadır. Alkol oranı 1 promil olursa yani 2 duble rakı içildiği varsayılırsa sürücünün aldığı risk 10 katına çıkacaktır. Bu miktar sizin için hala yeterli değilse ve siz "ben bir duble daha içerim" diyorsanız almış olacağınız risk tam 25 katına çıkacaktır.

"İçki bütün kötülüklerin anasıdır." hadisi, alkolün trafik kazaları ve diğer suçlar üzerindeki etkisini çok güzel bir şekilde özetlemektedir.

Maide Suresi, 90-91: Ey iman edenler! (Aklı örten) içki (ve benzeri şeyler), kumar, dikili taşlar ve fal okları ancak, şeytan işi birer pisliktir. Onlardan kaçının ki kurtuluşa eresiniz.

Şeytan, içki ve kumarla, ancak aranıza düşmanlık ve kin sokmak; sizi Allah'ı anmaktan ve namazdan alıkoymak ister. Artık vazgeçiyor musunuz?